Faclair na Gàidhlig's Avatar

Faclair na Gàidhlig

@faclair

Faclair na Gàidhlig: Faclair eachdraidheil na #Gàidhlig / A historical dictionary of Scottish #Gaelic. https://www.faclair.ac.uk/ Le taic bho Bhòrd na Gàidhlig agus Comhairle Maoineachaidh na h-Alba.

376
Followers
77
Following
167
Posts
02.12.2024
Joined
Posts Following

Latest posts by Faclair na Gàidhlig @faclair

Photo of Ola Szczesnowicz, with her name, title of 'Editor' and Faclair na Gàidhlig's logo in blue.

Photo of Ola Szczesnowicz, with her name, title of 'Editor' and Faclair na Gàidhlig's logo in blue.

Ola is one of our team of Editors at Faclair na Gàidhlig, with responsibility for digital systems.

“I learn something new every day, and not only about the language itself but also about history, literature, heritage and many other topics.”

#gaidhlig #faclair #team #lexicographer #linguist #team

06.03.2026 20:05 👍 3 🔁 0 💬 0 📌 0
Dealbh air Ola Szczesnowicz, le a h-ainm, tiotal 'Deasaiche' agus suaicheantas Faclair na Gàidhlig ann an dath liath.

Dealbh air Ola Szczesnowicz, le a h-ainm, tiotal 'Deasaiche' agus suaicheantas Faclair na Gàidhlig ann an dath liath.

Tha Ola na Deasaiche, le uallach siostaman didseatach. Às a’ Phòlainn, tha ùidh aice ann an cànanachas agus sa Ghàidhlig:

“Bidh mi ag ionnsachadh rudeigin ùr gach latha, agus chan ann mun chànan fhèin ach cuideachd mu eachdraidh, litreachas, dualchas agus iomadh cuspair eile.”

#sgioba #gaidhlig

06.03.2026 19:42 👍 6 🔁 0 💬 0 📌 0
Post image

Ùr air a’ bhloga! 🦉🦉✨

www.faclair.ac.uk/blog/377/gd

Tha Tòmas a’ coimhead air beatha is sgoilearachd Roib A. MhicFhraing (Robert Alexander Rankin, 1915–2001) a bha na Ollamh Matamataig ann an Oilthigh Ghlaschu. Tha an rannsachadh aige air Òran na Comhachaig air a bhith gu math feumail dhuinn.

03.03.2026 16:39 👍 4 🔁 4 💬 0 📌 0
Image: European larch (Larix decidua). Credit: Peter O’Connor / anemoneprojectors is (CC BY-SA 2.0). https://www.flickr.com/photos/58414938@N00/4571515930

Image: European larch (Larix decidua). Credit: Peter O’Connor / anemoneprojectors is (CC BY-SA 2.0). https://www.flickr.com/photos/58414938@N00/4571515930

LÀRAG, LEARAG

1913 Lost Pibroch 22
Bha boladh bog nan learag anns an fhàileadh agus bha Gleann Aora a’ bristeadh fo bhlàth aig brosnuchadh an Earraich.

[The soft scent of the larches was in the air and Glenaray was breaking into bloom at the encouragement of Spring.]

www.faclair.ac.uk/entries/19

01.03.2026 12:05 👍 0 🔁 0 💬 0 📌 0
Dealbh: An Làrag Eòrpach (Larix decidua). Creideas: Peter O’Connor / anemoneprojectors is (CC BY-SA 2.0). https://www.flickr.com/photos/58414938@N00/4571515930

Dealbh: An Làrag Eòrpach (Larix decidua). Creideas: Peter O’Connor / anemoneprojectors is (CC BY-SA 2.0). https://www.flickr.com/photos/58414938@N00/4571515930

LÀRAG, LEARAG

1913 Lost Pibroch 22
Bha boladh bog nan learag anns an fhàileadh agus bha Gleann Aora a’ bristeadh fo bhlàth aig brosnuchadh an Earraich.

Tuilleadh air craobh agus fiodh an learaig an seo:
www.faclair.ac.uk/entries/19

#SeachdainNaGaidhlig #gàidhlig #faclair #craobh #larch #Earrach

01.03.2026 11:52 👍 2 🔁 1 💬 0 📌 0
‘Birnbaum’ (= Pear tree) (1903), Gustav Klimt. In the public domain: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gustav_Klimt_-_Pear_Tree_-_BR66.4_-_Busch%E2%80%93Reisinger_Museum.jpg

‘Birnbaum’ (= Pear tree) (1903), Gustav Klimt. In the public domain: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gustav_Klimt_-_Pear_Tree_-_BR66.4_-_Busch%E2%80%93Reisinger_Museum.jpg

PEUR ~ Pear tree

a1707 Orain Iain Luim (1964) 88
Rinn sibh buailtean d’ur bàthaibh | Ann an gàrradh nam peur.

[You made folds for your cows in the garden of the pear trees]

Read more about Peur here: www.faclair.ac.uk/entries/25

#SeachdainNaGaidhlig #WorldGaelicWeek2026 #gaidhlig #gaelicpoetry

28.02.2026 21:25 👍 1 🔁 1 💬 0 📌 0
‘Birnbaum’ (= Craobh-pheur) (1903), Gustav Klimt. San àrainn phoblaic: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gustav_Klimt_-_Pear_Tree_-_BR66.4_-_Busch%E2%80%93Reisinger_Museum.jpg

‘Birnbaum’ (= Craobh-pheur) (1903), Gustav Klimt. San àrainn phoblaic: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gustav_Klimt_-_Pear_Tree_-_BR66.4_-_Busch%E2%80%93Reisinger_Museum.jpg

PEUR

a1707 Orain Iain Luim (1964) 88
Rinn sibh buailtean d’ur bàthaibh | Ann an gàrradh nam peur.

Bha a’ Cheapaich ainmeil airson pheuran, mar a tha an t-inntreadh againn ag innse: www.faclair.ac.uk/entries/25

#SeachdainNaGaidhlig #gàidhlig #gaidhlig #faclair #iainlom #bardachd #lexicography

28.02.2026 21:19 👍 1 🔁 0 💬 0 📌 0
‘The Starry Night’ (1889), Vincent Van Gogh. In the public domain: https://en.wikipedia.org/wiki/File:Van_Gogh_-_Starry_Night_-_Google_Art_Project.jpg

‘The Starry Night’ (1889), Vincent Van Gogh. In the public domain: https://en.wikipedia.org/wiki/File:Van_Gogh_-_Starry_Night_-_Google_Art_Project.jpg

RIONNAGACH ~ starry

a1881 Nicolson Proverbs 68
Oidhche rionnagach, réulach, gun turadh, gun ghaoith, gun uisge.

[A starry, bespangled night, not dry, windy or wet]

Read our starry entry here: www.faclair.ac.uk/entries/51

#SeachdainNaGaidhlig #WorldGaelicWeek2026 #gaidhlig #faclair #rionnag

27.02.2026 19:09 👍 1 🔁 0 💬 0 📌 0
‘The Starry Night’ (1889), Vincent Van Gogh. San àrainn phoblaich: https://en.wikipedia.org/wiki/File:Van_Gogh_-_Starry_Night_-_Google_Art_Project.jpg

‘The Starry Night’ (1889), Vincent Van Gogh. San àrainn phoblaich: https://en.wikipedia.org/wiki/File:Van_Gogh_-_Starry_Night_-_Google_Art_Project.jpg

RIONNAGACH

a1881 Nicolson Proverbs 68
Oidhche rionnagach, réulach, gun turadh, gun ghaoith, gun uisge.

Abair sealladh brèagha! Tha tuilleadh ri fhaicinn an seo: www.faclair.ac.uk/entries/51

#SeachdainNaGaidhlig #gàidhlig #faclair #rionnag #reultan

27.02.2026 19:07 👍 2 🔁 0 💬 0 📌 0
Common Pipistrelle (Pipistrellus pipistrellus). Creideas: Meneer Zjeroen (Creative Commons CC BY 2.0). https://www.flickr.com/photos/75467759@N00/14677000256

Common Pipistrelle (Pipistrellus pipistrellus). Creideas: Meneer Zjeroen (Creative Commons CC BY 2.0). https://www.flickr.com/photos/75467759@N00/14677000256

IALTAG ~ A bat

1881 Nicolson Proverbs 364
Thàinig ialtag a steach, bidh frasan a mach air ball.
[A bat has come inside, showers will be outside soon.]

Did you know that bats were observed to predict the weather? - www.faclair.ac.uk/entries/52

#SeachdainNaGaidhlig #WorldGaelicWeek2026 #bat

26.02.2026 15:27 👍 2 🔁 0 💬 0 📌 0
Meanbh-ialtag coitcheann (Pipistrellus pipistrellus). Creideas: Meneer Zjeroen (Creative Commons CC BY 2.0). https://www.flickr.com/photos/75467759@N00/14677000256

Meanbh-ialtag coitcheann (Pipistrellus pipistrellus). Creideas: Meneer Zjeroen (Creative Commons CC BY 2.0). https://www.flickr.com/photos/75467759@N00/14677000256

IALTAG

1881 Nicolson Proverbs 364
Thàinig ialtag a steach, bidh frasan a mach air ball.

Sean-fhacal gu math iomchaidh airson na mìos seo! Leughaibh tuilleadh mun ialtag, dialtag, ealtag no dealtag an seo:
www.faclair.ac.uk/entries/52

#SeachdainNaGaidhlig #gàidhlig #faclair #seanfhacal #ialtag

26.02.2026 15:16 👍 1 🔁 0 💬 0 📌 0
Post image

Seachdain na Gàidhlig
Ainmean-àite ann an abairtean Gàidhlig

"Tha dà thaobh air a' Mhaoil agus seachd seallaidhean dhith"

"There are two sides of the Mull and seven different views of it"

Maol Chinn Tìre
buff.ly/Vyoyh1o

#AinmÀite #Gàidhlig #SeachdainNaGàidhlig2026 #SnG2026 #CleachdINoCaillI

26.02.2026 10:03 👍 4 🔁 2 💬 0 📌 0
A rowan tree full of berries. Credit: Jonathon Kington (Creative Commons BY-SA 2.0). https://www.geograph.org.uk/photo/2515052

A rowan tree full of berries. Credit: Jonathon Kington (Creative Commons BY-SA 2.0). https://www.geograph.org.uk/photo/2515052

CAORANN ~ The rowan tree

1768 MAC-AN-T-SAOIR Orain Ghaidhealach 33

Srath nan caochan ’na dhosaibh caorain.

[The srath of streamlets is a mass of rowan clumps]

Read more about the Caorann’s beauty here: www.faclair.ac.uk/entries/4

#SeachdainNaGaidhlig #WorldGaelicWeek2026 #rowan #donnchadhban

25.02.2026 20:18 👍 1 🔁 0 💬 0 📌 0
Caorann, no craobh-chaorainn làn dearcan. Creideas: Jonathon Kington (Creative Commons BY-SA 2.0). https://www.geograph.org.uk/photo/2515052

Caorann, no craobh-chaorainn làn dearcan. Creideas: Jonathon Kington (Creative Commons BY-SA 2.0). https://www.geograph.org.uk/photo/2515052

CAORANN

1768 MAC-AN-T-SAOIR Orain Ghaidhealach 33
Srath nan caochan ’na dhosaibh caorain, | ’Sna phreasaibh caola, lán chraobh is mheang.

Craobh a tha a’ nochdadh tric ann am beul-aithris, tha tuilleadh an seo: www.faclair.ac.uk/entries/4

#SeachdainNaGaidhlig #faclair #caorann #donnchadhban

25.02.2026 20:12 👍 0 🔁 1 💬 0 📌 0
Dealbh de sgioba Fhaclair na Gàidhlig aig latha trèanaidh ann an Oilthigh Ghlaschu. Nar cuideachd bha Roibeard Ó Maolalaigh, an Stiùiriche Acadaimigeach againn, agus Màiri NicCumhais, Àrd-Neach-taic Corpais DASG.

Dealbh de sgioba Fhaclair na Gàidhlig aig latha trèanaidh ann an Oilthigh Ghlaschu. Nar cuideachd bha Roibeard Ó Maolalaigh, an Stiùiriche Acadaimigeach againn, agus Màiri NicCumhais, Àrd-Neach-taic Corpais DASG.

Chan ann tric a tha sgioba Fhaclair na Gàidhlig cruinn còmhla, ach bha deagh latha trèanaidh againn an-dè ann an Oilthigh Ghlaschu. 👩‍🏫💼

Chuir sinn an dreach as ùire de Mheanma gu deuchainn, am bathar-bog a chleachdas sinn airson inntridhean a sgrìobhadh.

#SeachdainNaGàidhlig #Gàidhlig

25.02.2026 14:51 👍 0 🔁 0 💬 0 📌 0
A mother wolf with its cub. Credit: Bob Haarmans (Creative Commons BY 2.0). https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=88136530

A mother wolf with its cub. Credit: Bob Haarmans (Creative Commons BY 2.0). https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=88136530

DUALCHAS ~ Character, disposition or inherited nature

1900 Mac-Talla IX No. 24. 185
‘Theid cuilean ri dualchas’.
[A puppy will follow its inherited nature]

See what Dualchas tells us in the Faclair entry: www.faclair.ac.uk/entries/8

#SeachdainNaGaidhlig #WorldGaelicWeek2026 #gaidhlig #dualchas

24.02.2026 23:50 👍 1 🔁 0 💬 0 📌 0
Màthair madaidh-allaidh agus a cuilean. Creideas: Bob Haarmans (Creative Commons BY 2.0). https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=88136530

Màthair madaidh-allaidh agus a cuilean. Creideas: Bob Haarmans (Creative Commons BY 2.0). https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=88136530

DUALCHAS

1900 Mac-Talla IX No. 24. 185

Nach ’eil iad mar bu dual dhaibh. Mar a tha ’n seanfhacal ag radh, ‘Theid cuilean ri dualchas’.

Gheibh sibh tuilleadh eisimpleirean ann an inntreadh Dualchas: www.faclair.ac.uk/entries/8

#SeachdainNaGaidhlig #gàidhlig #faclair #lexicography #dualchas

24.02.2026 22:17 👍 1 🔁 0 💬 0 📌 0
Preview
A bheil sibh eòlach air na ‘Rothaich’? Tha Ruairidh MacIlleathain a’ toirt sùil air ainmean bheann a th’ air an liosta ainmeil dhen fheadhainn as àirde.

Tha bloga ùr le Ruairidh MacIlleathain ri fhaighinn air làrach-lìn NàdarAlba. Nach leugh sibh air ainmean nan Rothach?

buff.ly/ktwopP0

#AinmÀite #Gàidhlig #Cleachdi #Placenames #Gaelic #NàdarAlba #NatureScot

24.02.2026 13:30 👍 3 🔁 1 💬 0 📌 0
Preview
Ainmean-Àite na h-Alba (AÀA) – Gaelic Place-names of Scotland Gaelic Place-names of Scotland

Seachdain na Gàidhlig
Ainmean-àite ann an abairtean Gàidhlig

"Cho bodhar ri Creig Chluaidh"

"As deaf as Dumbarton Rock"

Creag Chluaidh
buff.ly/59G6Rxp

#AinmÀite #Gàidhlig #Cleachdi #Placenames #Gaelic #SeachdainNaGàidhlig2026 #SnG2026 #CleachdINoCaillI

24.02.2026 10:00 👍 5 🔁 5 💬 0 📌 0
Post image

Abair là aig toiseach Seachdain na Gàidhlig! Ceud mile taing do gach neach a ghabh pàirt an-diugh. Chì sinn sibh a-màireach!
//
What a day to kick off Seachdain na Gàidhlig! We are beyond grateful to everyone who participated today, in all sorts of ways. See you tomorrow!

#SeachdainNaGàidhlig2026

23.02.2026 17:34 👍 6 🔁 2 💬 0 📌 0
Preview
Bliadhna nan Òran air dachaigh ùr fhaighinn aig Tobar an Dualchais Tha Tobar an Dualchais air dachaigh ùr mhaireannach a thoirt do na ceudan de dh'òrain Ghàidhlig a bha roimhe air làrach-lìn Bliadhna nan Òran a' BhBC.

www.bbc.co.uk/naidheachdan...

23.02.2026 13:18 👍 3 🔁 3 💬 0 📌 0
Preview
Faclair na Gàidhlig: Securing the Foundations of Scotland’s Gaelic Language - Scottish Funding Council This National Gaelic Week, Sharon Pearson shares the history of Faclair na Gàidhlig and why it matters.

This National Gaelic Week, Sharon Pearson, centre manager at @sabhalmorostaig.bsky.social shares the history of @faclair.bsky.social in our latest blog and why it matters.

www.sfc.ac.uk/faclair-na-g...

23.02.2026 09:49 👍 4 🔁 1 💬 0 📌 0
Photo of a person working at a laptop on a desk, infront of a window, with bookcases on either side.
Image credit: Sabhal Mòr Ostaig

Photo of a person working at a laptop on a desk, infront of a window, with bookcases on either side. Image credit: Sabhal Mòr Ostaig

The Scottish Funding Council’s Seachdain na Gàidhlig / World Gaelic Week blog is by our Centre Manager, Sharon Pearson.

Read ‘Faclair na Gàidhlig: Securing the Foundations of Scotland’s Gaelic Language’ here:
www.sfc.ac.uk/faclair-na-gaidhlig-securing-the-foundations-of-scotlands-gaelic-language/

24.02.2026 09:06 👍 1 🔁 1 💬 0 📌 0
Dealbh air cuideigin ag obair air coimpiutair aig deasg air beulaibh uinneig, le sgeilpichean leabhraichean air an dà thaobh.
Còir-deilbhe: Sabhal Mòr Ostaig.

Dealbh air cuideigin ag obair air coimpiutair aig deasg air beulaibh uinneig, le sgeilpichean leabhraichean air an dà thaobh. Còir-deilbhe: Sabhal Mòr Ostaig.

’S i Sharon Pearson, am Manaidsear Ionad againn, a sgrìobh bloga Seachdain na Gàidhlig aig Comhairle Maoineachaidh na h-Alba.

Leughaibh ‘Faclair na Gàidhlig: A’ Dìon Bun-stèidh Gàidhlig na h-Alba’ an seo:
www.sfc.ac.uk/faclair-na-gaidhlig-a-dion-bun-steidh-gaidhlig-na-h-alba/

#SeachdainNaGaidhlig

24.02.2026 08:58 👍 2 🔁 2 💬 1 📌 0
Excerpt from the Book of Deer, written in black lettering, with the word ‘béiťh’ highlighted in yellow.
Image credit: Cambridge University Library MS Ii.6.32,f.4r. Creative Commons (CC BY-NC 4.0). 
https://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-II-00006-00032/8

Excerpt from the Book of Deer, written in black lettering, with the word ‘béiťh’ highlighted in yellow. Image credit: Cambridge University Library MS Ii.6.32,f.4r. Creative Commons (CC BY-NC 4.0). https://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-II-00006-00032/8

BEITH, BEITHE ~ a birch tree

11.. Book of Deer 4r 8

Gonice in béiťh.

One of our earliest citations, from the Book of Deer written perhaps around 1150: ‘as far as the birch tree’.

See more modern variations here: faclair.ac.uk/entries/1

#SeachdainNaGaidhlig #cleachdinocailli #gaidhlig #faclair

23.02.2026 19:36 👍 8 🔁 1 💬 0 📌 0
Dealbh air earrann bho Leabhar Dhèir, sgrìobhte ann an clò dubh, le dath buidhe air a chur air an fhacal ‘béiťh’.
Leabharlann Oilthigh Cambridge Library MS Ii.6.32,f.4r. Le cead Creative Commons (CC BY-NC 4.0). https://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-II-00006-00032/8

Dealbh air earrann bho Leabhar Dhèir, sgrìobhte ann an clò dubh, le dath buidhe air a chur air an fhacal ‘béiťh’. Leabharlann Oilthigh Cambridge Library MS Ii.6.32,f.4r. Le cead Creative Commons (CC BY-NC 4.0). https://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-II-00006-00032/8

BEITH, BEITHE

11.. Book of Deer 4r 8

Gonice in béiťh.

Seo fear dhe na h-eisimpleirean as tràithe a th’ againn, bho Leabhar Dhèir ’s dòcha sgrìobhte mu 1150. A’ ciallachadh ‘gu ruige a’ bheith’.

Eisimpleirean nas ùr-nòsach an seo: faclair.ac.uk/entries/1

#SeachdainNaGaidhlig #gàidhlig #faclair

23.02.2026 19:33 👍 1 🔁 0 💬 1 📌 0
Bright, multi-coloured advert for Seachdain na Gàidhlig / World Gaelic Week, with the themes and dates of the week, and the title "Tha sinne a' gabhail pàirt ann an Seachdain na Gàidhlig".

Bright, multi-coloured advert for Seachdain na Gàidhlig / World Gaelic Week, with the themes and dates of the week, and the title "Tha sinne a' gabhail pàirt ann an Seachdain na Gàidhlig".

Seachdain na Gàidhlig 2026! World Gaelic Week is taking place around the world and we will be sharing some of our favourite entries from Faclair na Gàidhlig.

Use and share your own favourites - Cleachd i no Caill i | Use it or Lose it!

#SeachdainNaGaidhlig #WorldGaelicWeek #gàidhlig #useitorloseit

23.02.2026 13:21 👍 7 🔁 2 💬 0 📌 0
Dealbh dathach a' sanasachd cinn-là agus cuspair Seachdain na Gàidhlig, le na faclan "Tha sinne a' gabhail pàirt ann an Seachdain na Gàidhlig".

Dealbh dathach a' sanasachd cinn-là agus cuspair Seachdain na Gàidhlig, le na faclan "Tha sinne a' gabhail pàirt ann an Seachdain na Gàidhlig".

Seachdain na Gàidhlig 2026!

Le ‘Cleachd i no Caill i’ mar chuspair na seachdain, bidh sinne a’ sgaoileadh cuid de faclan as fheàrr leinn bhon na h-inntridhean.

Ma tha iad a’ còrdadh ribh, nach sgaoil sibhse cuideachd iad?

#SeachdainNaGaidhlig2026 #cleachdinocailli #gàidhlig #gaidhlig #faclair

23.02.2026 13:07 👍 7 🔁 4 💬 0 📌 1
Photo of two typed verses of An Sìfire, on a light yellow background. The initial letter is decorative. Photo from DASG.

Photo of two typed verses of An Sìfire, on a light yellow background. The initial letter is decorative. Photo from DASG.

PEUR ~ a pear
Pòg ‘kiss’ and mil ‘honey’ go together - blas na meala air do phògan ‘the taste of honey on your kisses’.

What about pears?

a1899 Carmina Gadelica V (1954) 118
A pòg air bhlas nam peuran.
[Her kiss has the taste of pears]

More pears here: faclair.ac.uk/entries/25

#gaidhlig #pear

20.02.2026 18:23 👍 3 🔁 0 💬 1 📌 0
Dealbh air dà rann bho An Sìfire air duilleag phàipeir soilleir buidhe, is dealbh air a dhèanamh timcheall a’ chiad litir dhen rann. 
Air a thogail bho làrach-lìn DASG.

Dealbh air dà rann bho An Sìfire air duilleag phàipeir soilleir buidhe, is dealbh air a dhèanamh timcheall a’ chiad litir dhen rann. Air a thogail bho làrach-lìn DASG.

PEUR

Tha fios againn gu bheil pòg agus mil a’ dol còmhla, m.e. blas na meala air do phògan.

Ach dè mun eisimpleir seo bhon inntreadh againn?

a1899 Carmina Gadelica V (1954) 118
A pòg air bhlas nam peuran.

Pailteas pheuran san inntreadh seo: faclair.ac.uk/entries/25
#gàidhlig #faclair #pear #pog

20.02.2026 18:20 👍 1 🔁 0 💬 1 📌 0